Loét da ở người cao tuổi và cách phòng tránh

Loét da chi dưới
70 % những trường hợp loét chi dưới là do suy tĩnh mạch. Nhờ mạng lưới hệ thống van một chiều mà thông thường máu tĩnh mạch đi từ dưới lên trên, từ hệ tĩnh mạch nông vào hệ tĩnh mạch sâu. Suy tĩnh mạch ( STM ) là do hở van trong hệ tĩnh mạch sâu ( áp lực đè nén cao ), hoặc hệ tĩnh mạch nông ( áp lực đè nén thấp ), hoặc cả hai. Nếu không được điều trị sẽ gây nên một tập hợp những triệu chứng tiến triển nặng dần gồm có đau, phù, tổn thương da và loét .
Nguyên nhân của loét không liền sẹo ở mặt trong của mắt cá hầu hết là do ứ trệ tĩnh mạch bên dưới. Những đổi khác da và loét ở mắt cá ngoài thường tương quan đến chấn thương trước đó hoặc là suy động mạch hơn là do suy tĩnh mạch đơn thuần .

Loét do tì đè

Loét do tì đè là loét, hoại tử da, tổ chức triển khai dưới da hoặc cơ ở vùng tì đè giữa xương và mặt phẳng cứng như giường, ghế …
Loét do tì đè bộc lộ qua bốn quy trình tiến độ : 1. Đỏ da ; 2. Loét trợt nông, phỏng rộp ; 3. Loét sâu lớp da và mỡ dưới da ; 4. Loét sâu, hoại tử hoặc loét cơ, xương .
Các nguyên do hầu hết và những yếu tố thuận tiện dẫn tới loét da là do :
– Chậm biến hóa tư thế bệnh nhân, những trường hợp bệnh nhân kém hoạt động, chịu áp lực đè nén tì đè trong 3 giờ sẽ gây thiếu máu tại chỗ, hoàn toàn có thể dẫn tới hoại tử da và tổ chức triển khai dưới da .
– Suy dinh dưỡng ( lớp cơ và mỡ giữa xương và mặt phẳng tì đè mỏng mảnh ), thiếu máu, nhiễm trùng .
– Bệnh nhân giảm hoặc mất cảm xúc đau do tổn thương thần kinh như bệnh nhân bị liệt do tai biến mạch máu não, chấn thương cột sống, biến chứng thần kinh ở bệnh nhân tiểu đường .
– Kì cọ, cọ xát da nhiều, co kéo da do quần áo, những nếp gấp của quần áo hoặc chăn đắp …
– Da bị khí ẩm liên tục, đặc biệt quan trọng là trường hợp đại tiểu tiện không tự chủ .

Đề phòng loét da

Cách tốt nhất là tránh tì đè liên tục lên vùng da nhạy cảm. Những bệnh nhân bị liệt hoặc ốm nặng phải nằm lâu trên giường cần được đổi khác tư thế liên tục 2 giờ / 1 lần. Nên cho bệnh nhân nằm những loại đệm như đệm hơi, đệm nước, đệm biến hóa được áp lực đè nén từng phần .
Đối với những bệnh nhân phải ngồi xe lăn, cần được nhấc người khỏi mặt ghế, xe liên tục ( khoảng chừng 10-15 phút 1 lần ) kể cả đang dùng gối giảm áp lực đè nén .
Người chăm nom bệnh nhân cần kiểm tra những vùng da của bệnh nhân mỗi ngày. Chú ý để những vùng da kín tiếp xúc được với không khí, phát hiện sớm những vùng da đỏ. Giữ da bệnh nhân sạch, khô ráo. Thay quần áo liên tục. Trời nắng nên lau mồ hôi và giữ cho da được khô. Các bệnh nhân đại tiểu tiện không tự chủ cần được làm vệ sinh liên tục, lau khô và xoa bột talc .
Không nên lạm dụng những thuốc ngủ làm bệnh nhân giảm hoạt động. Chú ý tăng cường hoạt động dữ thế chủ động và thụ động cho bệnh nhân. Có thể cho bệnh nhân ngâm tắm trong bồn hoặc bể nước ấm, mát xa nhẹ, tránh kì cọ, cọ xát mạnh gây tổn thương da .
Những bệnh nhân bị suy tĩnh mạch cần được điều trị kịp thời ( phẫu thuật, thuốc uống, băng ép … ) .
Chọn giày dép vừa chân, liên tục kiểm tra bàn chân để phát hiện sớm những vết chai, những vùng bị tì đè để thay giày dép tương thích .
Dinh dưỡng hài hòa và hợp lý là một giải pháp phòng tránh loét vô cùng quan trọng. Bệnh nhân cần ăn đủ nguồn năng lượng, giàu protein, vitamin ( vitamin E 400UI / ngày, vitamin C 1 g / ngày, acid folic … ) và khoáng chất .
Điều trị vết loét

– Cần làm sạch vết loét thường xuyên, giữ cho khô ráo, có thể bôi một số dung dịch sát khuẩn như betadin, xanh methylen, castelanie… và tránh tối đa tì đè vào vùng có vết loét.

– Có thể sử dụng 1 số ít mỡ kháng sinh như neosporin, bacitracin … bôi vào vết loét để diệt vi trùng và giúp loét mau liền sẹo .
– Những vết loét sâu, hoại tử cần được cắt lọc sạch đến tổ chức triển khai lành để kích thích mô hạt tăng trưởng .
– Với những bệnh nhân bị loét do tĩnh mạch, hiếm khi cần dùng kháng sinh .

Bài viết liên quan